"Kirsangate" door Ruurd Kunnen

Ik moet mijn hand in eigen boezem steken. Ik heb onvoldoende geageerd tegen een mogelijke herverkiezing van de president van de autonome Russische Republiek Kalmukki?, Kirsan Iljoemshinov, tot president van de FIDE. Nu hij is herkozen mogen wij ons niet beperken tot de zure constatering dat hele kleine schaaklanden een even grote stem hebben als de hele grote en dat Iljoemshinov veel van deze kleine landen aan zijn kant heeft weten te krijgen door kleine geschenken en valse beloftes. Wat ons nu te doen staat is Iljoemshinov consequent kritisch te volgen, net zolang totdat hij erbij neervalt.

In mijn column van 17 september 2005 heb ik de stelling geponeerd dat de presidentschappen van een (semi-)autonome staat (de Republiek Kalmukki?) en van een internationale sportbond (FIDE) niet verenigbaar zijn. De Haagse Schaakbond heeft dat standpunt overgenomen en de KNSB gevraagd het kenbaar te maken aan andere nationale bonden, zodat het gebruikt kon worden in de verkiezingsstrijd. Het is mij niet bekend of dat is gebeurd, en dat is ook niet belangrijk meer. De stelling zelf is echter hoogst actueel.

Op 26 juni heeft de FIDE op haar website een persbericht gepubliceerd over een bezoek van Iljoemshinov aan Iran. Hij heeft daar geconfereerd met de vice-president en minister van lichamelijke ontwikkeling Mohammad Ali Abadi.

"The questions of mutual future cooperation between Republic of Kalmykia, World Chess Federation (FIDE) and the Islamic Republic of Iran in the sphere of economics, culture and sport were discussed."

Men wil samenwerking tussen Kalmukki?, Iran en de FIDE tot stand brengen op de gebieden van economie, cultuur en sport. Volgens minister Abadi is het schaken van groot belang voor de regering van Iran.

Uit deze mededeling blijkt zonneklaar dat Iljoemshinov zijn FIDE-presidentschap gebruikt voor Kalmukse staatsaangelegenheden. Het nietige steppenrepubliekje Kalmukki? heeft niets voor het olierijke Iran te betekenen, maar het omgekeerde is zeker wel het geval. De FIDE, een van de grootste sportorganisaties ter wereld, was de kruiwagen voor de president van Kalmukki? om toegang te krijgen tot de Iranese regeringskringen.

Dat de FIDE betrokken raakt bij het schaken in Iran is geen probleem, mits wordt geschaakt volgens de FIDE-reglementen en niet volgens de sharia. De FIDE ?s reeds betrokken bij het schaken in Iran, omdat Iran is aangesloten bij de FIDE. Maar wat moeten we ons voorstellen bij economische en culturele samenwerking? Zoals bekend zijn er op die terreinen ernstige verschillen van inzicht tussen Iran, het Westen en Rusland/Kalmukki?. Voor je het weet ben je lid van een organisatie die de politiek voert van een regering die jij niet gekozen hebt en die je ook nooit zou kiezen.

Dit is een ernstige misstap die niet ongemerkt mag passeren. Ik vind dat de KNSB, het liefst samen met andere landen, een brief moet sturen om te protesteren en om te eisen dat de samenwerking tussen de FIDE en Iran uitsluitend op bilaterale basis plaatsvindt en beperkt blijft tot de schaaksport.