"Sporters van het jaar" door Ruurd Kunnen

Weer hebben wij als schakers geen prijs gewonnen bij de verkiezingen van de beste Sporters van het Jaar. We zijn zelfs niet genomineerd. Om moe van te worden. Bij de verkiezingen van de Grootste Nederlander Aller Tijden had Max Euwe ook al geen schijn van kans tegen Pim Fortuyn en Willem van Oranje. Het land blijft ons negeren.

In 2005 is het Nederlands team Europees schaakkampioen geworden en dat was toch op z'n minst een reden voor een eervolle vermelding bij de verkiezing van de Sportploeg van het Jaar. Maar nee, geen woord over die puike prestatie. Dat het koppel Marcelien de Koning en Lobke Berkhout werden verkozen is te billijken. Zij werden wereldkampioen zeilen. Dat de nationale honkploeg tweede werd, is ook akkoord. Zij behaalden het Europese kampioenschap en werden 4e op het WK. Maar dat de uitschakeling van PSV in de halve finale van de Champions League hoger werd aangeslagen dan de Europese titel van de schakers, is ongehoord. Er werd in de tv-uitzending van het verkiezingsfeest een filmpje getoond van sportploegen die in 2005 grote dan wel kleine successen hadden geboekt. Het schaken zat daar ook niet bij. Het aantal kleine successen was veruit in de meerderheid, en daarom was er geen ruimte voor alle grote successen.

De eerste die werd verkozen tot Sporter van het Jaar was Abe Lenstra. Dat gebeurde in 1951. Tot 1959 werd geen onderscheid gemaakt tussen mannen en vrouwen. Dat Abe werd verkozen is gerechtigheid. Hij is voor mij de beste Nederlandse sporter aller tijden. Abe was all round. Hij was behalve voetballer een van de snelste korte baanschaatsers van Nederland en hij kon ook een heel aardig potje biljarten. Als hij overhoop lag met de voetbalbond en niet in het Nederlands Elftal werd opgesteld, ging hij vissen. Een op en top sportman. De eerst offici?le Sportman van het Jaar is Arie van Houwelingen. Niet Adri van Houwelingen, maar wel een wielrenner. Hij werd in 1959 wereldkampioen stayeren achter dernies. Nederlanders waren daar goed in, zeker als Noppie Koch gangmaker was. Sjoukje Dijkstra werd de eerste Sportvrouw. Zij zou de verkiezingen zes keer achter elkaar winnen. Leontien van Moorsel heeft dat aantal als enige ge?venaard. Geen enkele man heeft zo vaak met de eer gestreken als Sjoukje en Leontien. Het mannenrecord wordt gedeeld door Anton Geesink en Ard Schenk met ieder vier keer.
Elf keer is een voetbalelftal tot Sportploeg van het Jaar gekozen, waarvan Ajax vijf keer. De hockeyers hebben het ook goed gedaan met zeven titels en de volleyballers zijn verrassend derde met vijf. De sport met de meeste Sportlieden van het Jaar is het wielrennen met 29 uitverkiezingen (2 sporters, 14 mannen, 11 vrouwen, 2 ploegen). Schaatsen staat tweede met 20, zwemmen derde met 17 en voetballen vierde met 16. Schaken komt in geen enkel rijtje voor.

Schaken wordt door Mart Smeets en trawanten nog steeds niet als een volwaardige sport beschouwd, net zomin als dammen en bridgen. Zolang er verkiezingen van de beste sporters van het jaar zijn gehouden, heeft nog nooit een denksporter gewonnen. Ook de meervoudige wereldkampioenen Ton Sijbrands en Harm Wiersma niet. De invloed van de pers is gigantisch. Korfbal komt ondanks een enorme modernisering in de afgelopen jaren niet op de televisie omdat oud-basketballer Mart Smeets het een oudewijvensport vindt. Schaken is een dynamische, flitsende sport. Het enige bezwaar is dat je het er niet aan af ziet en daar moet wat op gevonden worden. Hier ligt een mooie taak voor het nieuwe bondsbestuur. Zo'n Gala-uitzending van de verkiezing van de beste Sporters van het Jaar is de etalage van de Nederlandse sport. Daar moet je bij zijn.