"Het einde van de denksporten en de laatste schaker" door Hans Meijer

De KNBoBo (Koninklijke Nederlandse Bond voor Bordspelen), zie de column van Manuel Nepveu van 10 november 2007, was maar een kort leven beschoren. De voorzitster gaf er de brui aan toen half Nederland over haar heenviel omdat ze geen goede beschrijving van de identiteit van 'd? schaker' kon geven. Ze heeft nog een foto van een morsig type in een sleets ruitjesjasje laten zien en hem 'd? schaker' genoemd maar daar kwam ze niet mee weg. Volgens een lid van het journaille was het de foto van een verdwaalde onderbonder en dit heerschap is de maat van alle schakers had hij met lichte spot in zijn stem gevraagd. Na deze persmuskiet furieus '?Por qu? no te callas?' (Waarom hou je je mond niet!) toegesnauwd te hebben was ze opgestapt. Einde KNBoBo.

Is er na het opheffen van de KNBoBo nog toekomst voor d? denksporten? Ik vrees van niet. Ik stel dan ook voor dat we de KNDoDo oprichten. De KNDoDo is een soort sterfhuisconstructie voor denksporten. Het is de bond waar denksporten die, net als ooit de dodo, op het punt staan uit te sterven zich als lid aan kunnen melden. Hieronder stel ik vier kandidaat-leden voor.

Tot 1994 werden er in Zoetermeer vijftien keer grote denksportkampioenschappen georganiseerd waar honderden denksporters aan deelnamen. Van hen streed een klein groepje mannenbroeders om de damtitel. Dammen was toen al ettelijke keren bijna dood verklaard. Om het damspel van het remis?re virus te redden bedacht Jannes van der Wal doordammen, hetgeen hem in de Volkskrant op een stevige uitbrander van de streng gelovige Ton Sijbrands kwam te staan. Een veeg teken was het afstoten van de damrubriek van Frank Drost door Trouw. Als zelfs een christelijk dagblad al niets meer in het damspel zag dan was het einde wel zeer nabij. Er zijn nog zevenduizend dammers over en terwijl het water al aan hun lippen staat damt dit taaie volkje hardnekkig door.

Elders in de zaal speelde een al even klein groepje go-spelers dit, volgens Jan Joost Lindner, buitenaards spel. Hoewel ze het zelf niet leken te beseffen was er toen al niet veel hoop meer voor ze. Go liep een verloren race en het wachten was op het moment dat de go-spelers dit zelf ook door zouden krijgen. Er zijn op dit moment nog 861 go-spelers in de race.

Bij de bridgers zag het er beter uit. Zij bezetten verreweg het grootste deel van de zaal en keken wat meewarig naar de schakers, dammers en go-spelers. Bridge scheen de toekomst te hebben. Schijn bedriegt echter. Wie weet wie de wereldkampioenen bridge zijn? Niemand toch. De redacties van de NRC en Trouw kennelijk ook niet want die schrapten hun bridgerubrieken. Ook bridge is niet meer wat het geweest is en bevindt zich op een hellend vlak op weg naar het einde. Nederland telt ruim honderdduizend bridgers. Dat lijkt veel. De gemiddelde leeftijd is echter 63 jaar en ook bridgers worden ouder. Het is een kwestie van tijd en er zullen er niet veel meer over zijn.

Bij het schaken sleepten toppers als Willem Broekman, Hans Meijer, Henk Noordhoek, Joost Mostert en Sjaak Sibbing de felbegeerde titel van schaakkampioen van Zoetermeer in de wacht. Ook wij schakers hebben lange tijd gedacht dat de toekomst er fantastisch uitzag. Als Jan Timman in Rio de Janeiro een stuk verzette werden de persen bij de Volkskrant gestopt en als Anatoli Karpov in Baguio City een blauw bekertje met yoghurt kreeg haalde de rel die erop volgde de voorpagina?s. Alles werd anders toen computers het schaakspel onder controle kregen en elke onderbonder zich een grootmeester ging wanen. Het aantal schakers liep vanaf dat moment gestaag terug naar zo?n twintigduizend nu. Ook kranten trokken hun conclusies. Trouw stopte met de schaakrubriek van Herman Grooten en het NRC Handelsblad halveerde die van Hans Ree. Nu ploeteren Gert Ligterink bij de Volkskrant, Hans Ree bij de NRC en Lex Jongsma bij de Telegraaf plichtmatig voort. Lex is deze maand veertig jaar schaakmedewerker bij de Telegraaf en zal dus binnenkort wel met pensioen gaan. Hans en Gert zullen hem spoedig volgen. Als zij opstappen zal het ook in hun kranten Sudoku zijn wat de klok slaat. De laatste schaker kan dan het licht uit doen.